استت سون - آمارگیر سایت و اپلیکیشن

( از کتاب اسلام و تربيت دختران – علي قائمي )

اين بحث حالت اختصاصي براي تربيت دختران دارد.

دختران امروز مادران فردايند و عضوي از جامعه فردا و بايد براي پذيرش اين عضويت آماده و تربيت شوند . خداوند دختر و زن را براي اجراي آفرينندگي انسان حفظ و پرورش فرزند انتخاب کرده است و اين از نشانه ها و آيات و عنايت خاص الهي است که به زن داده است .

اگر در جوامع شرق و غرب و حتي بين مسلمين انحرافاتي در بين زنان ديده مي شود علتش عدم تربيت خانوادگي صحيح در دوران کودکي ، نوجواني و جواني است که توسط والدين و معلمين و مربيان بايد انجام شود.

اگر دختران جامعه اصلاح و خوب تربيت اساسي شوند ، جامعه اصلاح مي شود. اين مادران اند که اولين سخن ياد دادن و موارد فرهنگي را به اولاد و بالاخص دختران آموزش مي دهند. اگر مادران و نيز پدران بخوبي درک کنند که از سنين کودکي چگونه دخترانشان را از هر نظر براي آينده آموزش و تربيت کنند .بسياري از مشکلات زندگي مشترک آينده و خانواده ها و جوامع حل مي شود.

اگر دختران خوب تربيت شده باشند ، در آينده با برنامه ريزي خوب هزينه زندگي مشترک را کنترل مي کنند و از اسراف و چشم و هم چشمي و ولخرجي ها جلوگيري مي کند.

پرورش اختصاصي دختران چگونه باشد ؟

اصل بر حفظ حرمت و کرامت و حمايت از دختر در برابر دشواري ها و مشکلات است . اصل بر آگاهاندن دختران و پرهيز دادن آنها از راه هاي چپ و راست و انحرافي است و هدايت آنها به صراط مستقيم الهي است . والدين بايد به پرورش جسمي و روحي و ديني و اخلاقي و عقلي دخترانشان اهميت دهند . زيرا مي خواهند سرنوشت کودک و خوشبختي او را بدستش بسپارند.

دخترانمان را بايد بگونه اي پرورش دهيم که احساس حقارت نکنند و به دختر بودن خودشان افتخار کنند و راضي باشند . دختران را براي شوهر داري ، بچه داري و خانه داري و تربيت کودکان آينده جامعه بايد تربيت کرده و آماده سازيم .اخلاق دختران را بايد با حفظ و رشد حيا و عفت و حجاب ظاهري و قلبي تکامل دهيم تا روزي در بزرگي بعلت حقارت تلاش نکنند خود را همانند پسران کنند تا شخصيت مقتدر داشته باشند.

با محبت کردن بيشتر به دختران بايد عواطف او را بارور کنيم تا بتواند در آينده بخوبي عواطف مادرانه را به بچه هايش منتقل کند.

به دختران ياد بدهيم که مسئوليت معشوقه بودن خوب را براي شوهر آينده اش اجرا کند و ضمنأ مسئوليت مادر شدن را ياد بگيرد ، و لذا اطلاعات کافي درباره مديريت خانه ، تربيت فرزند ، سر و سامان دادن اقتصاد منزل ، تقويت اخلاقيات پاک و اصول عقايد ، ياد دادن اصول تشويق و تنبيه متناسب کيفيت معاشرت ، موضع گيري در قبال شوهر و وابستگان ، چگونگي حفظ بچه ها و بازي و خوراک و پوشاک آنها را در عمل به آنها ياد بدهيم .

اسلام به ما ياد مي دهد که براي تربيت دختران الگو و برتر ، حصار عفت و اخلاق آنان را تقويت کنيم . و چون زودتر به تکليف شرعي مي رسند ، آنها را در چارچوب احکام شرعي آموزش دهيم .

چون دختران زودتر به تکليف مي رسند و رشدشان سريع تر است ، والدين بايد زودتر مسائل عقيدتي و احکام و اخلاق را به آنها ياد دهند و در ضمن چون عاطفي ترند تنبيه هايشان آرام تر باشد .[۱]

والدين دختران را از کودکي طوري پرورش دهند که فردا در برابر تنگدستي ، گرما و سرماي روزگار ، مصائب يا شادي ها مقاومت داشته باشند و روحيه خود را نبازند و افسرده نشوند .

دختر بايد طوري تربيت شود که فردا بداند با شوهر و مادر شوهر و پدر شوهر و اقوام شوهرش چگونه رفتار متناسب داشته و حرمت همه را نگه دارد.

از سوئي مکارم اخلاق را بايد به دخترانمان آموزش دهيم تا شجاع و خود نگه دار و با فضيلت و ادب و آداب ديني بار آيند.

واگذاري مسئوليت به دختران:

براي اينکه کودکان امروز، مادران کاملي براي آينده شان باشند بايد مسئوليت هاي بچه داري و خانه داري و ايجاد آرامش در منزل را به آنها بدهيم .

به دخترانمان ياد بدهيم براي آن به کمال الهي نزديک شوند وظيفه مادر شدن را ياد بگيرند ، مهرورزي و محبت به اولاد و شوهر را تمرين کنند و خانه داري را مقامي بلند بدانند ، نه اينکه بدنبال شغل در بازارها و هم شانه شدن و برابري هاي ظاهري اقتصادي با مردان در جامعه باشند.

مقام مادري براي دختران :

اگر دختران امروز ما ارزش مقام مادري را خوب درک کنند ، متوجه مي شوند که اين مقام از مقام مدير اداره و وزير هم بالاتر است چون مقام مادري خوب است که وکيل و وزير و استاد و غيره مي پروراند.

چه مواردي را بايد به دختران بياموزيم؟

  • خودسازي عقيدتي و اخلاقي
  • روش اداره زندگي آينده
  • تربيت نسل آينده
  • رشد مسائل فرهنگي و اجتماعي
  • آشنايي به مسائل اقتصادي خانواده

در آماده سازي مسائل عقيدتي و اخلاقي والدين موظفند دختران را به کلاس هاي خاص و مطمئن عقيدتي هدايت کنند و يا اگر خود مسلط اند، به آنها آموزش بدهند و با شبهات گوناگوني که در آينده با آنها مواجه مي شوند پاسخگو باشند.

در مورد مديريت داخل خانه ، دختر بايد ياد بگيرد چگونه بهداشت خود و منزل و آراستگي اطاقش ، روش پخت غذاها ، روش دخل و خرج خانه ، روش محبت کردن و گرم نگه داشتن محيط خانه و اعضاي آن و امثال آن را رعايت کند .

دختران از مادرشان روش هاي نگهداري نوزاد ، تميز کردن و شير دادن و تغذيه نوزاد و تربيت اولاد را ياد بگيرند.

پرورش روان دختران :

تربيت همان روش انسان سازي کامل است .

والدين  تنها نبايد اهميت به لباس و غذا و خواب و درس و پاکيزگي و تفريح و مدرسه کودکان بدهند ، بلکه روح و روان دختران را تکامل بخشند. توجه داشته باشند دخترشان با چه دوستاني آشنا مي شود . به اصول پرورش اخلاقي دختران اهميت دهند ، با داستان ها و مثال ها و تجارب تئوري و عملي بايد امانت داري ، فداکاري خير خواهي و خير رساني به ديگران ، صداقت و پاکي ، آزادگي و مردانگي ، بردباري در مشکلات ، عفت و پاکدامني را آموزش دهند. روح شجاعت و روحيه شجاع را در دخترانمان بپرورانيم تا جرأت برخورد با انحرافات و حوادث سنگين را داشته باشد.[۲]

و لذا براي تربيت دختر شجاع بايد گاهي به آنها سختي بدهيم ، مثلا نماز بپاداشتن و روزه گرفتن تمرين اطاعت خدا و تحمل سختي هاست .

حدود آزادي دختران :

اسلام نه دختران را صد در صد خانه نشين مي کند و نه بي پروا اجازه ولگردي در پاساژ ها و خيابان ها و رفيق بازي و غيره مي دهد. آزادي دادن به دختران بايد به گونه اي باشد بي بند و بار نشوند ، هر دوست مدرسه اي يا خياباني در هر مجلس با هر شرايطي که مختلط است و بدون حد و مرز از موزيک و روابط ناسالم برخوردار است شريک نکنيم و دخترانمان پرهيز دهيم تا سالم بمانيم.

پرورش ديني و مذهبي دختران:

از آنجا که دام هاي متعددي در محيط هاي اجتماعي براي دختران هست ضروري است که دخترانمان را مسلح به بينش هاي عقيدتي و اصول عقايد محکم و با استدلال نموده و اخلاق پاک محمدي صلي الله عليه و آله را به آنان بياموزيم.

وظيفه والدين و مربيان بيدار کردن شعور فطري مذهبي و تجلي شخصيت الهي و انساني و شکوفايي آنست .

در جنبه عبادات رابطه بين انسان و آفريدگار مطرح است . دختر به گونه اي آموزش ببيند که بتواند با عبادات و پرستش خدا ايمان و شرفش را حفظ کند و جز به بهاي رضاي حق نفروشد.

در ابتداي بلوغ و پيش از آن بتدريج و به سبک آرام دختران از پدر و مادر و اعمال عبادي آنها الگو بگيرند . با تشويق و محبت و جاذبه که احکام حلال و حرام و حجاب و عبادت را عمل کنند.

اما در اصول عقايد و مباني فکري سعي کنيم با استدلال هاي ساده آنها را مومن به توحيد و خدا پرستي و معاد و ساير مسائل بنمائيم.

بخصوص بحث امامت و ولايت که مهم ترين است با شناخت امامان و تاريخچه آنان و ظلم هايي که در حق ولايت آنان شده آشنا شوند.

مسائل شفاعت ، وحي ، عدالت خدا ، مرگ و برزخ و …بحث شود.

بايد بگونه اي دخترانمان را بار آوريم که زنان بي حجاب و ولنگار و بي بند و بار و هرزه را ناپاک پندارند و آنها را مايه شرمساري و فلاکت جامعه بدانند و از آنان بشدت پرهيز کنند.

تربيت اخلاقي دختران:

هم بايد خودمان رعايت کنيم و هم به دختران بياموزيم که غيبت و بدگويي و بد دهني و تجسس در کار ديگران و ناسزاگوئي گناه و زشت است .

از خود پسندي و تکبر و غرور و خود آرايي ، خشم و کينه داشتن ، حرص و حسد و امثال صفات زشت ، صفات شيطاني و جهنمي است .[۳]

والدين بايد بيشتر به دختران محبت کنند ، نبايد دختر حس کند مورد محبت والدين و برادر و خواهر نيست. دختراني که در منزل پدر و مادري محبت نمي بينند ، بعدها مشکل دار مي شوند و هرکس کمترين محبتي را به آنان داشته باشد جواب مي دهند.

وظيفه والدين است که تا مي توانند ابراز محبت گفتاري و عملي نسبت به فرزندان و بخصوص دخترانشان داشته باشند تا احساس خلأ عاطفي نکنند.

مدرسه و دختران:

پس از والدين معلمين و دبيران الگوهاي فکري و عملي دختران و فرزندان ما هستند. اگر آموزش و پرورش معلمين متعهد به اصول و اخلاق اسلامي تربيت کند آنها در دبستان و دبيرستان الگوهاي اخلاقي و عملي خوبي براي دخترانمان خواهند بود.اما اگر در برخي دبستان ها از همان کودکي بخواهند بچه زبان خارجه ياد بگيرد و يا در دبيرستان تمام همتشان بر درس و آموزش درسي باشد و رتبه آوردن در کنکور سراسري ، نتيجه اش اين مي شود که با کمال تأسف پايه هاي اخلاقي و عقايدش سست مي ماند و هوي و هوسهايش در نوجواني گل مي کند و به دنبال دوستان ناباب و نا همجنس و خلاف هاي ديگر مي رود.

نيازهاي مهم دختران چيست؟

  • آگاهي نسبت به خود و والدين و جامعه و خدا و…
  • نياز به احترام شخصيت و به محبت از طرف والدين
  • نياز به عدالت از سوي والدين و عدم تبعيض
  • آزادي : آزادي در نظر دادن ، در انتخاب رشته ، بدانند که محدوديت آزادي دختر از پسر کمي بيشتر است آنهم بعلت حفظ پاکي و عفاف اوست .
  • استقلال دادن به دختران : يعني کم کم ياد بگيرند لباسشان را اتو کنند ، مستقلأ حمام بگيرند ، لباسشان را بشويند ، پول تو جيبي مستقل داشته باشند و احساس استقلال کنند.
  • نياز به تعلق به گروه همفکر: البته خوبست که دختران نسبت به طرز بينش و استعداد و شخصيت خاص خود در گروه هايي مشارکت داشته باشند . اما اگر والدين دوست دخترشان باشند ، کمتر با گروه هاي متفرقه مشارکت مي کنند .و خطر انحرافشان کمتر مي شود.
  • هدفداري و نظم [۴]

رابطه دختران با پدر:

وظيفه پدران شناخت و رشد دادن استعدادهاي دخترشان است.

دختر از پدر مديريت را مي آموزد ، و راه و رسم زندگي و احترام به حقوق ديگران.

پدران بايد حامي دخترانشان باشند ، گاهي پاي درد و دل آنها بنشينند و نيازهايشان را بپرسند و به آنها محبت کنند. دختران هنگام ترس يا تشويش و اضطراب بايد اعتماد به پناهگاهي بنام پدر داشته باشند و او را به عنوان مدافع حقوقشان بشناسند .

پدر بايد حرمت فرزندان و بخصوص دخترانش را نگه دارد و آزادي منطقي در محدوده الهي و استقلال فکري فرزندان را حفظ کند . پدر بايد در همه حال و همه چيز و کار الگوي دخترانش باشد.

اخلاق پدر، عزت نفس او ، صداقت و صفايش ، خير خواهي اش همه و همه الگوي بچه ها و دختران باشد.

پدر در حرفي که مي زند اگر عقلاني است بايد قاطعيت داشته باشد .و اگر خطايي از او سر زد بايد اعتراف و عذر بخواهد .

پدر در رابطه با همسر و بچه ها و مشکلاتي که احيانأ رخ مي دهد بايد مديريت خوبي از خود نشان دهد و با مشورت با مادر بچه ها و دختران و پسران به راه حل عملي برسند.

در مواقع اختلاف با همسر (مادر) ، پدر نبايد هرگز کار را به ناسزاگويي و نزاع بکشاند که اثر سوئي در روح دختران مي گذارد .پدر هرگز نبايد مديريت را با ايجاد رعب و هراس و خشم و کينه و ضرب و شتم و خشونت و استبداد در خانه جابجا کند و اشتباه بگيرد ، نه هرگز زيرا بي مهري پدر يا خشونت ، عاطفه دختران را نابود مي کند.

رابطه دختران و مادر:

مادران بايد درس عفت ، تقوا ، عبادت ، پاکي و خداترسي به دختران بدهند.درس مادري و شوهر داري و بچه داري و خانه داري و همه هنرهاي زندگي را با عواطف پاک خود آموزش دهند .

آنچه دختران در خانه از مادران مي آموزند بعدها در زندگي مشترکشان منتقل مي شود خوب يابد.

نوع روابطي که مادر با همسرش ( پدر خانه ) دارد ، موضع گيري هايش در برابر احيانأ نرمي يا تندي پدر مهم است.

دختران از مادران خود در خير خواهي يا بدخواهي ، حفظ زبان از غيبت و يا برعکس تهمت و دروغ و خلاصه هر عمل خوب يا بد الگو مي گيرند.

مادر که محور محبت و عاطفه است با محبت ها و نوازش هايش عواطف پاک خود را به دختران و بچه ها منتقل مي کند.[۵]

مادران بايد اسرار دختران را بخصوص در زمان بلوغ دختر حفظ کنند و احکام دوران بلوغ دختران را به آنها ياد دهند و از آنها مراقبت نمايند.

تذکراتي پيرامون مراقبت از دختران:

اين تصور خطاست که برخي از والدين فکر مي کنند دختر ديگر بزرگ شده و نيازي به تذکر ندارد. البته والدين به صورت غير مستقيم و طوري که بر روح لطيف دختران نفوذ کنند و با محبت همراه باشد تذکرات لازم را بدهند.

والدين دائمأ بايد مواظب باشند که فرزندان و بخصوص دختران از بد آموزي ها پرهيز کنند.

در مورد پيشرفت هاي تکنيکي و ديجيتال جديد هم والدين بايد بچه ها و دختران را در گروه هاي مفيد و تکاملي هدايت کنند و به آنها تذکر دهند که در هر شبکه مجازي و اينترنتي وارد نشوند که خطر دارد.

والدين تلاش کنند که دوست و رفيق بچه ها و دخترانشان باشند تا در مواقع ضروري آنها از والدين نظر بخواهند و والدين از آنها نظر خواهي کنند . در مورد پوشاک دختران ، والدين  بايد سعي کنند لباس هاي متناسب با آداب قرآني و اسلامي براي فرزندانشان تهيه کنند و بخصوص براي دختران نازک و بدن نما و چسبان و کوتاه نباشد و حجاب کامل را داشته باشد.

به دختران تفهيم شود که شخصيت و عزت دختران در گرو ايمان و تقوي است و نه لباس و مد پرستي و چشم و هم چشمي ظاهري. به دخترانمان بايد بياموزيم که تجمل و تبرج يا خود نمائي به ديگران چه در ميان فاميل يا در کوچه و بازار ارزش هاي انساني را بالا نمي برد ( نه همين لباس زيباست نشان آدميت ) به آنها تجاربمان را بگوييم که چه بسيارند که دائمأ مي خورند و مي خوابند و لباس و مد عوض مي کنند اما آرامش دل ندارند و از انسانيت و آدميت بدورند.

لذت زندگي در حفظ آرامش روان است که آن هم در سايه پاي بندي به مذهب و ايمان تأمين مي شود.

و در يک جمع بندي نهايي در تربيت دختران بايد گفت که در مورد دختران بايد آگاهي هاي ديني و علمي و اجتماعي و فرهنگي شان را بالا برد . ارزش و شخصيت انساني دختران را که در حفظ عفت و پاکدامني است گوشزد کرد . با تشويق و حرمت گذاري و مسئوليت دادن اعتماد به نفس آنها را بالا ببريم. اصول عقايد و اخلاق پاک و ايمان و آداب اسلامي را به آنها منتقل کنيم ، از طريق کتب و يا آموزش.

عواطف پاک آنها را در نظر داشته و والدين سعي کنند با گفتار و عمل محبت را به دختران منتقل کنند زيرا بسياري از لغزش ها و انحرافات در دختران ناشي از کمبود محبت والدين است.

معاشرت هاي دختران در دبيرستان و اوقات مختلف بايد مدنظر والدين باشد و بدانيم چه نوع دوستاني دارند و چه تفريح هايي را دنبال مي کنند و اوقات فراغتشان را چگونه سپري مي کنند .

خلاصه بايد به تدريج دخترانمان را براي اداره زندگي مشترک و زيستن با همسر و بچه دار شدن آماده کنيم.

در تربيت دختران چه غفلت هايي داريم؟

  • عدم کنترل آزادي ( البته سرکوب آزادي غلط است )
  • عدم کنترل ديده ها و شنيده ها ( بخصوص با وسائل ارتباط جمعي جديد و گوشي و…)
  • عدم کنترل روابط سالم همسران
  • تشويش ها و اختلافات پدر و مادر
  • عدم کنترل دوستان

يک روايت از رسول خدا صلي الله عليه و آله :

“هرکس دختري داشته باشد و او را خوب تربيت کند و از نظر علم و ادب و احکام و معارف اسلامي او را آشنا سازد ، چنين دختري مانع از رسيدن آتش جهنم به پدر و مادرش خواهد شد. “[۶]

اسلام و تربيت کودک:   (بحث لباس و حجاب)

والدين بايد توجه داشته باشند و از معصومين هم روايت است که دختر بچه ها از سن چند سالگي بايد از يکديگر جدا بخوابند . لباس داخل منزل بچه ها هم بايد خيلي نازک و بدن نما نباشد . هم والدين بايد در منزل در برابر بچه ها کم لباس نباشند و تنگ نپوشند و هم به دختران بالاخص ، آموزش دهند و لباس هاي متناسب برايشان بخرند و بپوشانند تا در برابر برادر لباس محرک و لختي نپوشند .

درست است که والدين و بچه ها با هم محرمند اما نبايد نيمه لخت باشند و خلاصه عوامل تحريک در منزل هم بايد کم باشد .در بيرون منزل حتي از کوچکي هم لباس دختر بچه ها نبايد بدن نما باشد و از پيش از بلوغ بهتر است والدين برايش چادر بخرند و لباس زير چادر هم کوتاه و چسبان و بدن نما نباشد و بهتر است چادري بخرند که جلو بسته و با پوشش کامل تر باشد که مورد رضاي خدا و ائمه اطهار عليهم السلام باشد .

والدين به دختران ياد بدهند که در سوره احزاب آيه ۵۹ آمده است که بايد بدنشان را از نامحرم بپوشانند تا در جامعه به پاکي ها شناخته شده باشند و مورد آزار بد دلان قرار نگيرند و مصون باشند و سوره نور و آيه نور را هم بياموزند که بايد پاک چشم باشند و زينت هاي خود را نشان ندهند و خود نمائي و تن نمائي نکنند.

 

[۱] کتاب اسلام و تربیت دختران – علی قائمی – ص ۷۰

[۲] کتاب اسلام و تربیت دختران – علی قائمی – ص ۱۱۵

[۳] اسلام و تربیت دختران –علی قائمی –ص ۱۳۰

[۴] کتاب اسلام و تربیت دختران – علی قائمی – ص ۲۱۵

[۵] کتاب اسلام و تربیت دختران – علی قائمی – ص ۲۳۰

[۶] کنز العمال – ج ۱۶ – ص ۴۵۲